Jak rozpoznać że dziecko bierze narkotyki?
Autor: Cezary Ciszewski
Odpowiedź na pytanie o to, czy nastolatek używa substancji psychoaktywnych, wymaga obserwacji długoterminowego wzorca zmian, a nie pojedynczego symptomu. Kluczem jest zwrócenie uwagi na jednoczesne pogorszenie funkcjonowania w szkole, zmianę relacji w domu oraz nowe problemy zdrowotne.
Wzorzec zmian w zachowaniu
Wielu rodziców zastanawia się, jak rozpoznać że dziecko bierze narkotyki, szukając jednego, niezaprzeczalnego dowodu. W rzeczywistości najlepiej sprawdza się obserwacja nagłego odejścia od dotychczasowej normy i utrwalonego spadku funkcjonowania nastolatka w kilku obszarach życia. Alarmujące staje się to, gdy nastolatek wykazuje nową, skrajną tajemniczość, co jednoznacznie podpowiada, jak rozpoznać narkotyki u dziecka.
Objawy fizyczne i psychiczne
Widoczne objawy brania narkotyków zależą w dużej mierze od tego, po jaką klasę substancji sięgnął młody człowiek. Powszechne pierwsze objawy narkotyków mogą obejmować nagłe zmiany fizyczne, takie jak problemy z koordynacją, a także symptomy psychiczne, na przykład silne stany lękowe. Poniższe zestawienie przedstawia różnice w reakcji organizmu na poszczególne grupy środków psychoaktywnych.
Stymulanty
- Ostre objawy użycia
- Pobudzenie, bezsenność, rozszerzone źrenice i potliwość
- Główne zagrożenia zdrowotne
- Ryzyko przegrzania organizmu i poważnych powikłań kardiologicznych
Konopie
- Ostre objawy użycia
- Zaczerwienione oczy, suchość w ustach i zaburzenia pamięci
- Główne zagrożenia zdrowotne
- Możliwe ataki paniki oraz ryzyko silnej psychozy
Depresanty
- Ostre objawy użycia
- Silna senność, bełkotliwa mowa oraz zwężone źrenice
- Główne zagrożenia zdrowotne
- Niebezpieczna dla życia i zdrowia depresja układu oddechowego
Dopalacze (NPS)
- Ostre objawy użycia
- Skrajnie nieprzewidywalne reakcje, od pobudzenia po głęboką sedację
- Główne zagrożenia zdrowotne
- Nieznany skład powodujący wyjątkowo częste i ciężkie zatrucia
| Klasa substancji | Ostre objawy użycia | Główne zagrożenia zdrowotne |
|---|---|---|
| Stymulanty | Pobudzenie, bezsenność, rozszerzone źrenice i potliwość | Ryzyko przegrzania organizmu i poważnych powikłań kardiologicznych |
| Konopie | Zaczerwienione oczy, suchość w ustach i zaburzenia pamięci | Możliwe ataki paniki oraz ryzyko silnej psychozy |
| Depresanty | Silna senność, bełkotliwa mowa oraz zwężone źrenice | Niebezpieczna dla życia i zdrowia depresja układu oddechowego |
| Dopalacze (NPS) | Skrajnie nieprzewidywalne reakcje, od pobudzenia po głęboką sedację | Nieznany skład powodujący wyjątkowo częste i ciężkie zatrucia |
Trudności szkolne i rówieśnicze
Wpływ substancji psychoaktywnych drastycznie przekłada się na codzienne obowiązki, a zachowanie nastolatka narkotyki zmieniają w sposób zauważalny dla otoczenia. Młody człowiek nierzadko zaczyna omijać szkołę, jego oceny spadają, a dotychczasowe pasje całkowicie przestają mieć znaczenie. Dziecko może także drastycznie zmienić środowisko rówieśnicze na starsze i konsekwentnie izolować się od rodziny.
Kłopoty w środowisku domowym
W domu zmagającego się z problemem nastolatka narastają eskalujące konflikty, pojawiają się notoryczne kłamstwa oraz łamanie dotychczasowych rutyn. Poważnym ostrzeżeniem dla opiekunów są niewyjaśnione prośby o gotówkę, znikanie wartościowych rzeczy z pokoju czy drobne kradzieże. Nagłe, nietypowe zaniedbanie higieny osobistej oraz wyglądu fizycznego również stanowi ważny sygnał ostrzegawczy wskazujący na kryzys.